32-700 Bochnia , ul. Solna 2, tel. 14 615 36 36, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany www

Kopalnia Soli w Bochni jest według naukowców najstarszym nieprzerwanie czynnym zakładem przemysłowym w Europie. W 1248 roku, najprawdopodobniej przypadkowo, podczas pogłębiania studni solankowych, na głębokości 50-60 m w miejscowości Bochnia, po raz pierwszy w Polsce, odkryto twardą sól kamienną. Było to doniosłe wydarzenie na skalę kraju bezpośrednio wiążące się z powstaniem Kopalni Soli Bochnia jeszcze w tym samym roku. Przejście trasą turystyczną zajmuje ok. 2 godzin i obejmuje: zjazd Szybem Sutoris, przejście podłużnią August lub poziomem Wernier i schodami Regis, zwiedzanie Stajni Mysiur, podłużni Dobosz i Szybiku Spalonego, poprzecznika i komory Chrystian, komory kieratowej i poprzecznika Ważyn, kaplicy św. Kingi, komory Rabsztyn. Kopalnia Soli Bochnia jest najstarszym, nieprzerwanie działającym zakładem przemysłowym w Europie.

32-020 Wieliczka, ul. Daniłowicza 10, tel. 12 278 73 02, godziny otwarcia, ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Podziemne ekspozycje Muzeum stanowią jedną z dwóch części zabytkowej kopalni soli w Wieliczce udostępnianych turystom. Ekspozycje Muzeum tworzą jedną z największych ekspozycji górniczych Europy, rozmieszczonej w 17 oryginalnych wyrobiskach, wchodzących w skład liczącej ponad 700 lat zabytkowej kopalni soli w Wieliczce, wpisanej w 1978 roku przez UNESCO na pierwszą Międzynarodową Listę Dziedzictwa Kulturowego i Przyrodniczego, usytuowanych w najgłębiej położonej - udostępnianej turystom - części wielickiej kopalni (usytuowanej 135 m pod ziemią). Całość ekspozycji obejmuje: zespół komór Russegger, zespół komór Maria Teresa, komora Miejska, komora Modena, Komora Kraj, Komora Saurau, Komora Szerzyzna. Dla zwiedzających udostępniany jest również Zamek Żupny - historyczna siedziba zarządu kopalni od końca XIII w. do 1945 r.

57-401 Nowa Ruda, ul. Obozowa 4, tel. 74 872 79 11, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Pierwsze informacje o wydobyciu węgla w okolicach Nowej Rudy pochodzą z początku XV w. i tutejsze kopalnie należą do jednych z najstarszych w Polsce. W budynku Muzeum, w czterech salach wystawowych zgromadzono eksponaty ze wszystkich dziedzin górnictwa podziemnego, np. modele maszyn i sprzęt zabezpieczający wraz z rozmaitymi typami ładunków strzałowych i aparatów ucieczkowych. Zapoznać tu się można również z różnymi modelami obudów górniczych. Do zwiedzania udostępniona jest także oryginalna dyspozytornia, stanowiąca niegdyś centrum kierowania kopalnią. W nadziemnym kompleksie górniczym można także zobaczyć unikalne na skalę światową, piece i wieże szybowe. Jest to jeden z nielicznych zachowanych w tak doskonałym stanie XIX-wiecznych obiektów przemysłowo-wydobywczych. Ciekawostką i wielką atrakcją kopalni jest duch – skarbnik, strzegący tajemnic kopalni. Do dziś mieszka on w sztolni i straszy przybyłych turystów.

Fot. Józef Andrzej Bossowski

59-500 Złotoryja, ul. B.Chrobrego, tel. 76 878 33 74, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

Kopalnia Złota znajduje się na obrzeżach Złotoryi przy rzece Kaczawie w okolicach ul. B.Chrobrego, u podnóża Góry Świętego Mikołaja. Kopalnia została wykuta około roku 1660 w twardej diabazowej skale pochodzenia wulkanicznego. Długość chodników wynosi ok. 100 m. W 1997 r. eksploratorzy odkryli duży szyb zwany „Szybem Karola” o wysokości 28 m ukryty za sztucznym zawałem. Według podań kopalnia może mieć połączenie z podziemiami kościoła św. Mikołaja, do których wejścia jeszcze nie znaleziono. Na wąski chodnik na trafiono także pod skałami na lewo od wejścia do sztolni. Jednak pozostawiono go bez penetracji. Ślady eksploatacji widać też w ścianie skalnej nieco bliżej ogrodów działkowych. Warto zadać pytanie skąd nazwa Kopalnia Złota Aurelia? Nadano ją w latach 90-tych w ramach promocji by przyciągnąć turystów.
 

Fot. ZbyszekKO

57-250 Złoty Stok, ul. Złota 7, tel. 74 817 55 08, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Do zwiedzania udostępniono 500-metrowy odcinek "Sztolni Gertruda". Część chodników można zobaczyć tylko z łodzi, gdyż zostały one zalane wodą na skutek wybudowania tamy. Gromadzona woda dostarczana była rurociągiem do złotostockich zakładów. W części sztolni udostępnionej do zwiedzania znajdziemy m.in. bogatą ekspozycje map i planów kopalni z okresu od XVIII do XX wieku. W bocznych chodnikach, pełniących dawniej funkcję magazynów materiałów wybuchowych, wyeksponowano dawne narzędzia górnicze (znalezione w kopalni) i hutnicze (m.in.: piec muflowy, w którym wytapiano złoto). W sztolni znajduje się bardzo ciekawa, choć nie związana z kopalnią kolekcja tabliczek, głównie związanych z BHP, z uwiecznionymi najróżniejszymi hasłami, instrukcjami i ostrzeżeniami. Poza trasą turystyczną istnieje również możliwość indywidualnej penetracji niektórych miejsc w zabytkowej kopalni. Atrakcję taką stanowi kuta w litej skale "Sztolnia Książęca". Jej wysokość sięga miejscami 3 metrów, podczas gdy wejście jest wyjątkowo niskie.