42-500 Będzin, ul. Zamkowa 1, tel. 32 267 47 31, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Zamek będziński położony na wysokiej skarpie na lewym brzegu Czarnej Przemszy stanowi przykład budownictwa obronnego z połowy XIV w. Na pierwszym piętrze Zamku zaprezentowano broń palną, która wraz z akcesoriami strzeleckimi tworzy najliczniejszą grupę w zbiorze militariów. Kolekcja broni palnej, głównie zachodnioeuropejskiej, ilustruje rozwój myśli technologicznej w konstrukcji zamków - od zamka lontowego do iglicowego. Zobaczymy tu więc różne przykłady broni lontowej np. hakownicę lontową - jeden z najstarszych rodzajów broni palnej; kołowe arkebuzy i muszkiety a także broń skałkową i kapiszonową - długą i krótką. Z akcesoriów strzeleckich na wystawie pokazano prochownice muszkieterskie i myśliwskie (głównie rogowe) oraz ładownice - jedną turecką i dwie oficerskie kawalerii austriackiej. Na pierwszym piętrze zamku wyeksponowano także broń artyleryjską. Należą do niej moździerze i lufy armatnie małego kalibru.

07-420 Kadzidło, ul. Trasa Mazurska 2, tel. 29 76 18 200, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Skansen w Kadzidle prezentuje tradycyjne budownictwo ludowe z terenu Puszczy Kurpiowskiej. Jest to zagroda typu samotniczego, zwana też kolonijną, która ma kształt wydłużonego prostokąta, w jej skład wchodzą obiekty z końca XIX i początku XX wieku. Odpowiednio zaaranżowane wnętrza budynków pozwalają przybliżyć obraz życia i pracy minionych pokoleń. W skład ekspozycji wchodzą: chaty kurpiowskie, spichlerz, stodoła szerokofrontowa z wozownią, drwalnia, kapliczka przydrożna z figurą św. Jana Nepomucena, studnia z żurawiem, maneż - pomieszczenie do młocki kieratowej, kierat, ule kłodowe, ule skrzynkowe, wozy, bryczki, sanie, sieczkarnie, młocarnie, żarna, krosna, sprzęty gospodarcze. Zdecydowana większość obiektów posiada wystrój zgodny z funkcjami pomieszczeń. Zalesiony, ogrodzony teren skansenu o powierzchni ok. 1,5 ha znakomicie nadaje się do połączenia zwiedzania z odpoczynkiem na świeżym powietrzu.

05-252 Dąbrówka, ul. Kręta 4, tel. 29 758 01 82, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

Kuligów to malownicza wieś położona nad rozlewiskami Bugu. Powstał tu Park Kultury Ludowej. Pierwsze obiekty zostały przeniesione do Kuligowa w 2000 roku. Obecnie w skansenie można obejrzeć przydrożną kuźnię, wiejską chatę, spichlerz, stodołę, oborę, dworek drobnoszlachecki oraz wozownię. Twórcą tego czarownego miejsca jest Wojciech Urmanowski. Przy budynkach stoją okazałe rzeźby Marka Gołaszewskiego z Marek – samouka, który sporych rozmiarów dzieła wykonuje w drewnie za pomogą piły spalinowej. Pierwsze obiekty zostały przeniesione do Kuligowa w 2000 roku. Pomysłodawca przedsięwzięcia zakupił już ponad 1000 eksponatów, jednak nie wszystkie zostały przewiezione do Kuligowa. Już wkrótce będzie można podziwiać tu budynki, z których każdy kryty będzie inną techniką.

38-500 Sanok-Biała Góra, ul. Rybickiego 3, tel. 13 463 16 72, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Na obszarze 38 ha prezentowana jest kultura polsko-ukraińskiego pogranicza we wschodniej części polskich Karpat (Bieszczady, Beskid Niski) wraz z Podkarpaciem. Poszczególne grupy etnograficzne (Bojkowie, Łemkowie, Pogórzanie i Dolinianie) posiadają oddzielne sektory ekspozycyjne znakomicie dostosowane do fizjografii terenu. Na terenie Parku Etnograficznego urządzono wspaniałą stałą ekspozycję malarstwa ikonowego pt. Ikona karpacka, na której zaprezentowano ponad 220 ikon (od XV do XX w.), ukazujących pełny rozwój tego typu malarstwa w strefie polskich Karpat. Zarówno świątynie jak i większość budynków mieszkalnych oraz gospodarczych, posiadają w pełni urządzone i udostępnione do zwiedzania wnętrza m.in. warsztaty rzemieślnicze: tkackie, garncarza, kołodzieja, wytwórcy drewnianych łyżek, koszy wiklinowych itp.

Fot. Mtths

05-085 Kampinos, Granica, tel. 22 725 01 23, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

W osadzie Granica, w Kampinoskim Parku Narodowym, znajduje się puszczański skansen. Skansen został utworzony w 1984 roku, w oparciu o istniejące obiekty zabytkowe (zespół zabudowań Nadleśnictwa Kampinos z 1919 roku). Wystawa budownictwa puszczańskiego, w skład którego wchodzą trzy zagrody (dwie kryte strzechą a jedna gontem) prezentuje zanikłe drewniane budownictwo ludowe Puszczy Kampinoskiej. Zagrody nazwane zostały od ostatnich właścicieli budynków mieszkalnych zagrodami Widymajera, Wiejckiej i Połcia. Zagroda „Widymajera”, prezentuje gospodarstwo zamożnego chłopa, typowe dla terenu Równiny Łowicko-Błońskiej. Zagroda druga, „Wiejckiej”, jest przykładem średniozamożnego gospodarstwa, typowego dla budownictwa ludowego tego terenu. Trzecia zagroda, „Połcia”, umiejscowiona jest oddzielnie, w strefie zaplecza usługowego skansenu.