34-441 Niedzica, tel. 18 262 94 89, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

Zamek Dunajec został wzniesiony ok. 1310 r. przez Kokosza Borzeviczy’ego stał się - obok innych węgierskich zamków umocnieniem północnej granicy królestwa węgierskiego. W posiadaniu kolejnych węgierskich rodów zamek przetrwał do 1945 r., chociaż już po I wojnie światowej, w 1920 r., wraz z częścią Zamagurza został włączony w obszar państwa polskiego. Muzeum gromadzi zabytki związane z zamkiem, relikty kamieniarskiego wystroju architektonicznego zamku, grafiki i ryciny z widokami zamku w różnych czasach oraz dokumentację historyczną. W zbiorach muzeum znajdują się także eksponaty etnograficzne z terenów Spisza, w tym ciekawa kolekcja zegarów. W 1996 r. zapoczątkowany został nowy zbiór. Zamek usytuowany jest na wzgórzu w odległości ok. 300 m w górę rzeki od osi zapory, ok. 30 m powyżej poziomu piętrzenia. Wzgórze zbudowane jest ze skałki wapiennej osadzonej na łupkach i marglach, znacznie poniżej obecnego dna Dunajca.

Fot. Marcin Wichary

34-720 Chabówka, tel. 18 267 62 00 wew 345, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

Skansen został zlokalizowany na terenie byłej lokomotywowni pochodzącej z końca XIX wieku. W latach rozkwitu kolejnictwa stacjonowało tu 80 parowozów. W swoich zbiorach skansen posiada 51 parowozów (w tym 8 czynnych), 25 sprawnych wagonów pasażerskich, 55 wagonów towarowych, 5 pługów odśnieżnych i szereg innych urządzeń. Ogółem zgromadzono 135 różnych zabytkowych pojazdów szynowych i urządzeń do pracy na kolei. Na terenie skansenu znajduje się zabytkowa hala lokomotywowni, budynek administracyjny (wraz ze schronami przeciwlotniczymi), piaskownia (obecnie zaadaptowana na hydroforownię), kanały oczystkowe (służące do oczyszczania paleniska z popiołu), żurawie wodne i wyciąg węglowy (służący do nawęglania parowozów). W izbie pamiątek zgromadzono wiele ciekawych eksponatów i materiałów piśmiennych związanych z historią kolejnictwa.

Fot. R.Ciok

34-236 Sidzina, tel. 18 285 27 09, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

W Sidzinie znajduje się skansen, w którym można obejrzeć liczne eksponaty związane z historią i etnografią tego regionu. Do skansenu można dojechać z Sidziny od skrzyżowania "Dąb" drogą do Wielkiej Polany. Początki skansenu datują się na 1963 r. i związane są z obchodami 400 rocznicy powstania wsi. Wtedy to w przysiółku Binkówka, nad brzegiem spływającego ze stoków Policy potoku Ciśniawka oddano do zwiedzania zabytkową chałupę Banasików z 1809 roku, przeniesioną tu z Małej Sidzinki. Na terenie skansenu w Sidzinie można zobaczyć: Chałupę Banasika z 1809 roku przeniesioną w 1963 r. z Małej Sidzinki, w której umieszczono zebrane eksponaty, Chałupę Anny Kozioł z 1901 roku przeniesioną ze Spytkowic, wykorzystywaną obecnie do organizowania wystaw czasowych, Lamus z 1897 roku, w którym są prezentowane militaria z września 1939 r. Kuźnię z XIX wieku przeniesioną z Górnej Sidziny z wyposażeniem, Dzwonnicę przeniesioną z Wielkiej Polany, Chałupę Wójtowską.

34-532 Czarna Góra, Zagóra 86, tel. 18 201 52 05, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

W północnej części Czarnej Góry, w osiedlu zwanym "Zagóra", stoi drewniana zagroda należąca niegdyś do tutejszej zamożnej rodziny Korkoszów. Części mieszkalne zagrody - sień, kuchnia, "wielka izba", "letnia izba" - usytuowane są jedna za drugą. W sieni, która przeważnie była wykorzystywana jako skład przedmiotów potrzebnych w gospodarstwie, znajdował się również warsztat stolarski. Jego właściciel wykonywał wszelkie niezbędne w gospodarstwie sprzęty, począwszy od mebli aż po naczynia. Są tu i inne sprzęty - drewniane naczynia na mleko i stępa, ręczne żarna. Z sieni wejście prowadzi na strych, czyli izbę, miejsce, gdzie w sąsiekach przechowywano ziarno, a w skrzyniach i dzieżach produkty żywnościowe. Kuchnia jest pomieszczeniem, w którym dawniej, zanim powstały izby, koncentrowało się życie rodziny. Tutaj spano, jedzono, gotowano strawę, pieczono chleb, przędło się len i wełnę.