26-600 Radom, ul. Szydłowiecka 30, tel. 48 332 92 81, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Na powierzchni 32 hektarów zestawiono 60 obiektów dawnego budownictwa wiejskiego (chałupy, dwory, kościół, budynki gospodarcze, kuźnie i wiatraki). Na terenie Muzeum znajduje się pięć chłopskich zagród, dwa dwory szlacheckie, kościół, dzwonnica, wiatraki, kuźnie i olejarnia. Wiejski krajobraz skansenu uzupełniają przydrożne krzyże, kapliczki, przydomowe ogródki i sady z ulami. Muzealne budynki zostały wkomponowane w typowy dla południowego Mazowsza krajobraz. Muzeum posiada również 16000 eksponatów ruchomych, wśród których na szczególną uwagę zasługują kolekcje: pojazdów, maszyn rolniczych, naczyń miedzianych, uli i narzędzi pszczelarskich, tkanin i sztuki ludowej. Wystawy stałe prezentują wnętrza wiejskich budynków wyposażone w przedmioty używane przez mieszkańców wsi.

96-200 Rawa Mazowiecka, ul. Zamkowa 3, tel. 46 814-45-69, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

Baszta Zamku Książąt Mazowieckich jest Oddziałem Muzeum Ziemi Rawskiej. Zamek wybudowany w latach 1355-1370, był rezydencją Książąt Mazowieckich, po włączeniu ziemi rawskiej do Korony - siedzibą starosty rawskiego, sądów grodzkich i archiwum, a po 1563 r. – miejscem przechowywania skarbu kwarcianego i więzieniem. W latach „potopu” szwedzkiego zamek uległ znacznemu zniszczeniu, został częściowo odbudowany w 1789 r. Po III rozbiorze władze pruskie , dla uzyskania taniego materiału budowlanego, rozebrały część murów. W latach 1954-58 zrekonstruowano ośmioboczną basztę, fragment murów kurtynowych i odsłonięto zarys fundamentów. W baszcie prezentowane są ekspozycje: „Sala rycerska”, „Zamki obronne na Mazowszu Zachodnim”, „Zamek Książąt Mazowieckich w Rawie”, Wystawy fotografii Jerzego Koprowskiego.

Fot. gento3

17-230 Białowieża, ul. Zastawa 66b, tel. 85 683 36 28, godziny otwarcia i ceny biletów, e-mail, www

Skansen w Białowieży prezentuje drewniane budownictwo ludności ruskiej Podlasia, Położony jest na terenie dawnej wsi Kropiwnik, zniszczonej przez hitlerowców podczas II wojny światowej. W 1983 roku grupa studentów białostockich, dokonała zakupu gruntów pod przyszły skansen. Pierwszym eksponatem był wiatrak-koźlak, sprowadzony do Białowieży w roku 1978 ze wsi Kotły koło Bielska Podlaskiego. Pochodził z 1925 roku. Z czasem zaczęły przybywać następne obiekty, drewniany płot pleciony z tzw. balasów (1983–84 rok), wzorowany na starych ogrodzeniach. Skansen w obecnej postaci to zasługa przede wszystkim prof. Anatola Odzijewicza, który od samego początku inicjował, organizował i kierował pracami przy rekonstrukcji kolejnych obiektów. W 2004 roku postanowiono udostępniać skansen turystom. Skansen obejmuje obszar ponad pięciu hektarów łąk między rzeką Narewką i ulicą Zastawą. Za rzeką rozciąga się ściana obszaru ochrony ścisłej Białowieskiego Parku Narodowego.

Fot. Kazimierz Rolbiecki

77-100 Bytów, ul. Zamkowa 2, tel. 59 822 26 23, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Muzeum zostało utworzone w styczniu 1972 roku, zajmuje północne, najstarsze skrzydło zamku zwane Domem Zakonnym oraz dwie przylegające do niego Baszty: Młyńską i Prochową jak również kurtynowy mur obronny. W muzeum funkcjonują dwa działy: etnograficzny i artystyczno-historyczny. Zbiory etnograficzne obejmują grupy narzędzi i sprzętów dokumentujących stan kultury materialnej południowo-zachodniej części Kaszub, od rolnictwa poprzez zajęcia pozarolnicze, rzemiosło i przedmioty codziennego użytku domowego. Są wśród nich także zbiory dawnej sztuki ludowej m. in. rzeźby św. Jana Nepomucena, Matki Boskiej, św. Barbary, Chrystusa itp. Zbiory artystyczno-historyczne stanowią następujące zwarte kolekcje eksponatów: kolekcja sztuki sakralnej, wśród której znalazły się elementy XVII wiecznego wyposażenia kościoła św. Jerzego w Bytowie (epitafia, chrzcielnica, ławy kolatorskie), kolekcja rzeźby, wśród której na szczególną uwagę zasługuje przedstawienie św. Anny. Muzeum posiada największą w Polsce kolekcję prac Józefa Chełmowskiego.

39-450 Baranów Sandomierski, ul. Zamkowa 20, tel. 15 811 80 39, godziny otwarcia i ceny biletów, Ten adres email do muzeum jest ukrywany , www

Zamek założony przez Andrzeja i Rafała Leszczyńskich jest jednym z najpiękniejszych zabytków polskiego renesansu. Zbudowany na planie prostokąta z zachwycającym, arkadowym dziedzińcem, otoczonym krużgankami, wspaniałą Galerią Tylmanowską i basztą Falconiego z unikatowymi sztukateriami włoskiego mistrza w oprawie 14 - hektarowego, pięknego parku. Zamek dwukrotnie niszczyły pożary, został też zdewastowany w czasie II wojny światowej i w pierwszych latach powojennych, ale, choć z jego wyposażenia nic nie pozostało, sama budowla przetrwała. W 1953 r. rozpoczęła się odbudowa zamku baranowskiego, którą zakończono w 1968 r., przywracając zabytkowi dawną świetność. Stylowo umeblowane komnaty ozdobione obrazami szkoły włoskiej i portretami magnackimi, tworzą muzeum wnętrz.